Λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή και  χολολιθίαση ή ‘πέτρες στη χολή’ .

 

Ο όρος ‘πέτρες στη χολή’ ή ‘χολολιθίαση’, δεν σημαίνει τίποτα άλλο,παρά όλα εκείνα τα προβλήματα πού δημιουργούνται οταν εμφανίζονται στερεοί σχηματισμοί (πέτρες η χολόλιθοι) μέσα στήν  χοληδόχοchronic-cholecystitis-complication κύστη ή και στα  χοληφόρα σωληνάρια. Ενώ λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή είναι εκείνη η χειρουργική μέθοδος , όπου αφαιρείται η χοληδόχος κύστη μέσω λαπαρασκόπησης. Έχει επικρατήσει στον κόσμο , ότι «χολή» είναι το όργανο που σχετίζεται με όλα τα προβλήματα πόνου, ίκτερου, κολικών και άλλων συμπτωμάτων που παρουσιάζονται συνήθως στην περιοχή αυτή της κοιλιάς και αφορούν το όργανο «χοληδόχος κύστη». Στήν πραγματικότητα ομως, «χολή» είναι δεν ειναι τιποτα αλλο απο ενα υγρό που παράγεται από το συκώτι (ήπαρ) και ρέει μέσω του χοληδόχου πόρου στο 12δάκτυλο και συμμετέχει στήν πέψη, κυρίως των λιπών. Όταν λοιπόν λέει ο κόσμος «χολή» εννοεί τη χοληδόχο κύστη!

Η χοληδόχος κύστη είναι ένα όργανο σχήματος αχλαδιού, που βρίσκεται κάτω από την δεξιά πλευρά του ήπατος στο δεξί και πάνω μέρος της κοιλιακής χώρας. Η αντιμετώπιση των προβλημάτων αυτού του οργάνου ,οπως η χολολιθίαση ,γινεται πλέον με την λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή.

Εξαιτίας πολλών παραγόντων,sss μέσα στο διάλυμα της χολής μπορούν να σχηματίστούν στερεά ιζήματα διαμέτρου από λίγα χιλιοστά (σε μορφή άμμου) εώς και αρκετά εκατοστά (σε μορφή πέτρας), τα οποία και καταλήγουν είτε μέσα στη χοληδόχο κυστη (χολοκυστολιθίαση)ή  μέσα στο δίκτυο μεταφοράς της χολής (χοληδοχολιθίαση). Ένα μεγάλο μέρος του συνολικού πληθυσμού πάσχει από χολολιθίαση, αν και αρκετά συχνά η κατάσταση αυτή δεν συνοδεύεται από ενοχλήσεις και κλινικά συμπτώματα, παραμένει δηλαδή ασυμπτωματική.

Η χοληδόχος κύστη λοιπόν, αποτελεί ένα «ρυθμιστικό» όργανο για την πέψη . Δεν είναι ζωτικό όργανο, η απώλεια του οποίου θα προκαλέσει «αναπηρία» ή κάποια σοβαρή δυσλειτουργία στο πεπτικό σύστημα.Μετά από μία μικρή περίοδο προσαρμογής που μπορεί να είναι από 2-4 εβδομάδες, η αφαίρεση της χοληδόχου κύστεως  με λαπαροσκοπηση ,δεν προκαλεί καμιά διαταραχή της πέψης στους περισσότερους ασθενείς.

Παράγοντες που ευνοούν την δημιουργία χολόλιθων

  • γενετική προδιάθεση (οικογενειακό ιστορικό, χώρα προέλευσης)

  • φύλο: οι γυναίκες εμφανίζουν συχνότερα πέτρες στη χοληδόχο κύστη, σε σχέση με τους άντρες

  • εγκυμοσύνη

  • λήψη ορισμένων φαρμάκων, π.χ. αντισυλληπτικά

  • παχυσαρκία και η έλλειψη κίνησης

  • δίαιτα πλούσια σε θερμίδες, λίπη και χοληστερόλη

  • μεταβολικά νοσήματα (π.χ. υπερλιπιδαιμία, σακχαρώδης διαβήτης, υπερπαραθυρεοειδισμός)

  • φλεγμονώδης νόσος του εντέρου (π.χ. νόσος του Crohn)

  • χρόνια αιμολυτική αναιμία – ίκτερος

Εξετάσεις απαραίτητες για την διάγνωση της χολολιθίασης.λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή

Για την διάγνωση της χολολιθίασης είναι καταρχάς απαραίτητη η προσεκτική κλινική εξέταση από έμπειρο ιατρό, σε συνδυασμό με εργαστηριακές εξετάσεις και αναλυτική καταγραφή των συμπτωμάτων και του ιστορικού του ασθενούς.

Οπωσδήποτε θα πρέπει να υπάρχει πρόσφατο υπερηχογράφημα ήπατος, χοληφόρων, παγκρέατος κ.λπ. και, στο οποίο ελέγχεται η ακριβής θέση και το μέγεθος των χολολίθων αλλά και η συνολική εικόνα της χοληδόχου κύστης, των χοληφόρων αγγείων, του ήπατος και του παγκρέατος. Ο αιματολογικός και βιοχημικός έλεγχος είναι φυσικά επίσης απαραίτητος.

Περαιτέρω διαγνωστικές διαδικασίες, όπως π.χ. η αξονική ή η μαγνητική τομογραφία, είναι συνήθως απαραίτητες μόνο σε εξειδικευμένες περιπτώσεις και θα πρέπει να έχει διευκρινισθεί από το χειρουργό η απουσία προβλήματος από το χοληδόχο πόρο (λιθίαση, λάσπη, ιστορικό παγκρεατίτιδος κλπ).

 

Συμπτώματα της χολολιθίασης και τής χολοκυστίτιδας

Η χολολιθίαση μπορεί να είναι ασυμπτωματική, δηλαδή να μην προξενεί ενοχλήσεις και να ανακαλύπτεται τυχαία σε ένα υπερηχογράφημα. Σε πολλές περιπτώσεις όμως ο ασθενής παραπονείται για μετεωρισμό (φουσκώματα) μετά το φαγητό ή πόνους που δεν είναι εύκολο να ταυτοποιηθούν αλλά συνήθως αφορούν στο δεξιό πάνω μέρος της κοιλιάς ή την πλάτη.

Ο ίκτερος

Εάν μία πέτρα βγεί από τη χοληδόχο κύστη και πάει στον χοληδόχο πόρο, θα σταματήσει στο επόμενο στενό σημείο που είναι στην είσοδο του εντέρου (φύμα του Vater). Εκεί όμως, θα σταματήσει και  τη ροή της χολής από το συκώτι προς το έντερο και θα δημιουργηθεί ίκτερος. Ο ίκτερος χαρακτηρίζεται από το κίτρινο χρώμα του δέρματος και των επιπεφυκότων (το άσπρο του ματιού), τα σκούρα ούρα και τα αποχρωματισμένα (άσπρα) κόπρανα. Η νόσος πλέον δεν ονομάζεται “ χολολιθίαση αλλά “χολολιθίαση με χοληδοχολιθίαση”. Μεγαλύτερη πιθανότητα για χοληδοχολιθίαση έχουν οι ασθενείς με “μικρολιθιαση” . Βέβαια πρέπει να τονισθεί οτι ο ίκτερος μπορεί να οφείλεται σε άλλα αίτια , γι’ αυτο είναι σημαντική η αιτιολογική διερευνηση του.

Αρχικά πρέπει επιβεβαιωθεί η διάγνωση και αυτό γίνεται με μια ειδική μαγνητική τομογραφία που ονομάζεται MRCP. Σε αυτήν, επιβεβαιώνεται η απόφραξη των εξωηπατικών χοληφόρων αλλά και το αίτιο . Εάν η πέτρα είναι το αίτιο, ο ασθενής συνήθως υποβάλλεται σε ενα είδος γαστροσκόπησης που ονομάζεται ERCP (ενδοσκοπική ανάστροφη χολαγγειοπαγκρεατογραφία ). Σε αυτήν, ο γαστρεντερολόγος φθάνει με ένα γαστροσκόπιο στο φύμα του Vater και το καθαρίζει από λίθους και λάσπη. Η ERCP γίνεται στο ενδοσκοπικό ή το ακτινολογικό εργαστήριο με ήπια καταστολή του ασθενούς. Η οριστική λύση ακολουθεί σε 24 ώρες η άμεσα με τη λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή.

Παγκρεατίτιδα

Με τον ίδιο μηχανισμό που η χοληδοχολιθίαση μπορεί να προκαλέσει αποφρακτικό ίκτερο, μπορεί να οδηγήσει και σε παγκρεατίτιδα δηλαδή στην φλεγμονή τού παγκρέατος, ενός άλλου οργάνου πού συμμετέχει στη διαδικασία της πέψης. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η βαρύτητα της νόσου μεγαλώνει αλλά η θεραπεία σε γενικές γραμμές είναι η ίδια. Ο χοληδόχος πόρος πρέπει να καθαρισθεί με ERCP και ακολουθεί η χολοκυστεκτομή. Μεγαλύτερο κίνδυνο για παγκρεατίτιδα έχουν οι ασθενείς με υπερηχογραφική εικόνα “μικρολιθίασης”.

Πολύποδες

Ο όρος “πολύποδας” της χοληδόχου κύστης αφορά συνήθως τυχαίο εύρημα ενός υπερηχογραφήματος. Τις περισσότερες φορές, αυτό που περιγράφεται ως “πολύποδας” είναι κάποιος χοληστερινικός λίθος ή φλεγμονώδης ιστός και σπανιότερα αληθινός  πολύποδας. Οταν ο πολύποδας μεγαλώνει σε μέγεθος ή ξεπερνά το 1cm , συστήνεται χολοκυστεκτομή.

Χολοκυστίτιδα , ύδρωπας, εμπύημα της χοληδόχου κύστης

Η χολολιθίαση οδηγεί σε συνεχή ερεθισμό της χοληδόχου κύστης και ευνοεί την διόγκωσή της, λόγω συλλογής υγρού, αλλά και την ανάπτυξη μικροοργανισμών μέσα σε αυτή.Η φλεγμονή – μόλυνση της χοληδόχου κύστης (χολοκυστίτιδα) μπορεί να είναι αφενός χρόνια, με σχετικά ήπια συμπτώματα, σύντομες φάσεις οξείας φλεγμονής, αλλά και σταδιακή αλλοίωση των τοιχωμάτων και δημιουργία περιτοναϊκών και εντερικών συμφύσεων.

Σε μερικές περιπτώσεις ένας λίθος μπορεί να φράξει την έξοδο της χοληδόχου κύστης (κυστικό πόρο) τότε ο πόνος είναι έντονος δεξιά στην κοιλιά και κάτω από το δεξιό διάφραγμα, και εάν ο λίθος δεν μετακινηθεί, αρχίζει η οξεία φλεγμονή του οργάνου που ονομάζεται οξεία χολοκυστίτιδα. Συνοδεύεται απο  συμπτώματα, όπως έντονος πόνος, δυσφορία, ρίγος, πυρετός, αφυδάτωση, εμετός κ.α. Η οξεία χολοκυστίτιδα μπορεί να οδηγήσει σε εμπύημα της χοληδόχου κύστης (συλλογή πύου) . Τέλος μπορεί να συνοδεύεται από οξεία χολαγγειίτιδα, δηλαδή φλεγμονή – βακτηριακή μόλυνση των χοληφόρων αγγείων εξαιτίας απόφραξης και στάσης της χολής, που είναι μία εξαιρετικά επικίνδυνη κατάσταση, η οποία απαιτεί άμεση χειρουργική αντιμετώπιση.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ  ΧΟΛΟΚΥΣΤΙΤΙΔΑΣ – ΧΟΛΟΛΙΘΙΑΣΗΣ – ΛΑΠΑΡΟΣΚΟΠΙΚΗ ΧΟΛΟΚΥΣΤΕΚΤΟΜΗ

Οι χολόλιθοι δεν αποβάλλονται από μόνοι τους. Κάποιες περιπτώσεις μπορούν να αντιμετωπισθούν προσωρινά με φαρμακευτική ή διαιτητική αγωγή, όπως μείωση λήψης λιπαρών ουσιών. Αυτή η αγωγή έχει περιορισμένα και προσωρινά ποσοστά επιτυχίας. Τα συμπτώματα της χολολιθίασης θα συνεχισθούν μέχρι να αφαιρεθεί η χοληδόχος κύστη.

Πότε χειρουργείται η χολολιθίαση

  • Χολολιθίαση που προκαλεί συμπτώματα

  • Αναγνώριση στο υπερηχογράφημα πολύ μικρών λίθων στη χοληδόχο κύστη

  • Χολολιθίαση χωρίς συμπτώματα σε ασθενείς με διαβήτη ή καρδιολογικά προβλήματα

  • Οξεία χολοκυστίτιδα

  • Χολολιθίαση που έχει προκαλέσει αποφρακτικό ίκτερο ή παγκρεατίτιδα

  • Πολύποδες της χοληδόχου κύστεως που αυξάνουν σε μέγεθος ή δημιουργούν διαγνωστικά προβλήματα

Πότε χειρουργείται η οξεία χολοκυστίτιδα

Παλαιότερα υπήρχε η αρχή ότι η οξεία φλεγμονή της χοληδόχου κύστης χειρουργείται είτε μέσα σε 24 ώρες από την έναρξη των συμπτωμάτων, είτε μετά από τρεις εβδομάδες. Σήμερα είναι πλέον σαφές ότι η οξεία χολοκυστίτιδα χειρουργείται στην πρώιμη φάση της. Δηλαδή ο ασθενής υποβάλλεται σε επέμβαση στις πρώτες 48 ώρες από την έναρξη του πόνου ή του πυρετού. Ετσι μειώνονται οι επιπλοκές αλλά και ο συνολικός χρόνος που ο ασθενής παραμένει στο νοσοκομείο ή υπό παρακολούθηση και αγωγή.

ΛΑΠΑΡΟΣΚΟΠΙΚΗ ΧΟΛΟΚΥΣΤΕΚΤΟΜΗ

Η χειρουργική αφαίρεση της χοληδόχου κύστης (χολοκυστεκτομή) διενεργείται πλέον εδώ και πολλά χρόνια μέσω λαπαροσκόπησης ( λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή ), σαν μέθοδος πρώτης επιλογής,τοσο για την λιθίαση της χοληδόχου κύστεως όσο και για τις επιπλοκές της ,όπως χολοκυστίτιδα, εμπύμα κ.α. αλλά και για την πολυποδίαση. Τα πλεονεκτήματα της λαπαροσκοπικής τεχνικής είναι τόσο προφανή που η ανοικτή επέμβαση δεν επιλέγεται σχεδόν ποτέ. Με τη λαπαροσκόπηση, μειώνεται σημαντικά το χειρουργικό τραύμα. Αυτό σημαίνει ότι η ανάρρωση είναι ταχύτερη, ο πόνος σημαντικά λιγότερος και ο κίνδυνος επιπλοκών μικρότερος του 1%.

Πλεονεκτήματα λαπαροσκοπικής χολοκυστεκτομής

  • πολύ μικρότερο χειρουργικό τραύμα και συνεπώς μικρότερη πιθανότητα επιπλοκών, που σχετίζονται με αυτό (διαπύηση, μετεγχειρητική κήλη, διάσπαση, χρόνιος πόνος, μετεγχειρητικές συμφύσεις κλπ.)

  • σημαντική μείωση του μετεγχειρητικού πόνου και πιο γρήγορη κινητοποίηση του ασθενούς.

  • ταχύτερη ανάρρωση και έξοδος από την κλινική.

  • ταχεία επάνοδος στις φυσιολογικές δραστηριότητες και στην εργασία.

  • καλύτερο αισθητικό αποτέλεσμα λόγω μικρότερων τομών.

 

Η επέμβαση γίνεται με γενική αναισθησία, ενώ είναι απαραίτητος ο προεγχειρητικός έλεγχος . Στήν λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή η εισαγωγή των  εργαλείων για την αφαίρεση της χοληδόχου κύστης αλλα και μίας ειδικής κάμερας (λαπαροσκόπιο), γιά να μπορέσει ο χειρουργός να δεί καί να δουλέψει στο εσωτερικό της κοιλιακής χώρας ,γίνεται μέσω τριών η κάποιες φορές τεσσάρων πολύ μικρών τομών στο δέρμαλαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή της κοιλιακής χώρας , μήκους λίγων χιλιοστών.  Ο χειρουργός βλέπει απο μιά οθονη ,όπου προβάλλεται η εγχρωμη εικόνα που καταγράφει το λαπαροσκόπιο. Η εικόνα αυτή ειναι μεγενθυμένη ,και ετσι οι κινήσεις του χειρουργού γίνονται με μεγαλύτερη λεπτομέρεια και ακρίβεια.

Η διαδικασία στήν λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή , συνήθως, ολοκληρώνεται σε διάστημα μικρότερο της μιας ώρας . Ο χειρουργημένος ασθενής σηκώνεται από το κρεβάτι την ίδια ημέρα και τρώει ελαφρά το ίδιο απόγευμα ενω συνήθως υπάρχει ελάχιστος μετεγχειρητικός πόνος. Την επομένη γίνεται εξιτήριο. Μπορεί να κάνει μπάνιο αμεσα και να αναλάβει τις περισσότερες από τις καθημερινές του δραστηριότητες σε 1 βδομάδα . Οσον αφορά την διατροφή ,δεν υπάρχει καμμία ειδική οδηγία. Απλώς τις πρώτες δυο εβδομάδες μικρά και συχνά γεύματα και αποφυγή υπερβολικά λιπαρών και πικάντικων τροφών. Στην συνέχεια η δίαιτα είναι ελεύθερη .

Είναι ασφαλής η λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή;

Πολυάριθμες ιατρικές έρευνες δείχνουν ότι οι επιπλοκές από την λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή όταν, βέβαια, αυτή γίνεται από ένα σωστά εκπαιδευμένο και έμπειρο χειρουργό, είναι πολυ μικρότερος με τον αριθμό των επιπλοκών από μία επέμβαση χολοκυστεκτομής με την κλασσική μέθοδο. Παρόλο ότι υπάρχουν κίνδυνοι που σχετίζονται με οποιοδήποτε είδος επέμβασης, η πλειοψηφία των ασθενών, οι οποίοι υποβάλλονται σε μία λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή  έχουν ελάχιστες ή και καθόλου επιπλοκές .

ΜΗΛΙΩΡΙΔΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ

ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ

ΕΙΔΙΚΟΣ ΛΑΠΑΡΟΣΚΟΠΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ

 

 

Write a comment:

You must be logged in to post a comment.

© 2016 Power by | Κατασκευή Ιστοσελίδων - Χρυσός Οδηγός

Για περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης      6944 122691