Μετάβαση στο περιεχόμενο

Βουβωνοκήλη

Ενημέρωση ασθενών

Βουβωνοκήλη: Συμπτώματα, Διάγνωση και Θεραπεία

Η βουβωνοκήλη είναι η συχνότερη μορφή κήλης. Συμβαίνει όταν λίπος ή τμήμα ενός οργάνου της κοιλιάς προβάλλει μέσα από αδύναμο σημείο στη βουβωνική χώρα. Συνήθως γίνεται αντιληπτή ως εξόγκωμα χαμηλά δεξιά ή αριστερά, κυρίως όταν στεκόμαστε όρθιοι, βήχουμε ή καταβάλλουμε προσπάθεια.

Η κήλη μπορεί να προκαλεί πόνο, βάρος, τράβηγμα ή κάψιμο, αλλά κάποιες φορές δεν ενοχλεί καθόλου. Το αν χρειάζεται επέμβαση και ποια τεχνική είναι καταλληλότερη κρίνεται από τα συμπτώματα, το αν ανατάσσεται, αν είναι μονόπλευρη ή αμφοτερόπλευρη και το χειρουργικό ιστορικό.

Ιατρική απεικόνιση βουβωνοκήλης στη βουβωνική χώρα
Σχηματική απεικόνιση βουβωνοκήλης και του αδύναμου σημείου του κοιλιακού τοιχώματος.

Βουβωνοκήλη με μια ματιά

Πώς εμφανίζεταιΣυνήθως ως διόγκωση στη βουβωνική χώρα, με ή χωρίς πόνο, βάρος ή κάψιμο.

Πώς γίνεται η διάγνωσηΣτις περισσότερες περιπτώσεις αρκούν το ιστορικό και η κλινική εξέταση. Απεικόνιση χρειάζεται όταν η εικόνα δεν είναι σαφής.

Πότε χρειάζεται χειρουργείοΣυνήθως όταν προκαλεί συμπτώματα, μεγαλώνει ή επηρεάζει την καθημερινότητα. Σε κάποιες περιπτώσεις  μπορεί να επιλεχθεί παρακολούθηση.

Ποιες τεχνικές υπάρχουνΛαπαροσκοπική αποκατάσταση TEP ή TAPP και ανοικτή αποκατάσταση. Δεν υπάρχει μία τεχνική κατάλληλη για όλους.

Πότε είναι επείγονΞαφνικός έντονος πόνος και διόγκωση που δεν υποχωρεί, ιδίως με ναυτία, εμετούς ή κοιλιακή διάταση, χρειάζονται άμεση εκτίμηση.

ΑνάρρωσηΗ κινητοποίηση αρχίζει  την ίδια ημέρα και η επιστροφή στις δραστηριότητες γίνεται σταδιακά.

Βουβωνοκήλη: ποια είναι τα συμπτώματα;

Συνήθως ο ασθενής παρατηρεί μία διόγκωση στη βουβωνική χώρα. Φαίνεται περισσότερο όταν στέκεται όρθιος, βήχει ή καταβάλλει προσπάθεια και συχνά μικραίνει όταν ξαπλώνει.

Μπορεί να συνυπάρχουν βάρος, πίεση, κάψιμο ή πόνος χαμηλά στην κοιλιά, ιδιαίτερα μετά από ορθοστασία, άσκηση ή άρση βάρους.

  • διόγκωση δεξιά ή αριστερά στη βουβωνική περιοχή,
  • βάρος, τράβηγμα ή κάψιμο,
  • πόνος ή ενόχληση στην προσπάθεια,
  • διόγκωση που μικραίνει όταν ο ασθενής ξαπλώνει.

Πότε η βουβωνοκήλη χρειάζεται άμεση εκτίμηση;

Άμεση χειρουργική εκτίμηση χρειάζεται όταν μία κήλη γίνει ξαφνικά πολύ επώδυνη και δεν υποχωρεί, ιδίως αν συνυπάρχουν ναυτία, εμετοί, κοιλιακή διάταση, πυρετός ή επιδείνωση της γενικής κατάστασης. Η αδυναμία ανάταξης του περιεχομένου της κήλης (εντέρου, λίπους ή άλλο) ονομάζεται περίσφιξη , μπορει να συνδυάζεται με διαταραχή της αιμάτωσης ,ισχαιμία και αποτελεί επείγουσα κατάσταση.

Γιατί δημιουργείται η βουβωνοκήλη;

Η βουβωνική χώρα με τον βουβωνικό πόρο και το βουβωνικό στόμιο  είναι ανατομικά ευαίσθητο σημείο του κοιλιακού τοιχώματος. Η πιθανότητα κήλης αυξάνεται με την ηλικία, είναι μεγαλύτερη στους άνδρες και επηρεάζεται από την οικογενειακή προδιάθεση και ορισμένες παθήσεις του συνδετικού ιστού.

Ο χρόνιος βήχας, η έντονη προσπάθεια κατά την αφόδευση ή την ούρηση και η μεγάλη σωματική καταπόνηση μπορούν να κάνουν πιο εμφανή μία υπάρχουσα αδυναμία. Προηγούμενες επεμβάσεις στην κάτω κοιλιά ή στην πύελο μπορεί επίσης να επηρεάσουν την επιλογή της τεχνικής αποκατάστασης.

Μορφές βουβωνοκήλης

Σχηματική απεικόνιση ευθείας βουβωνοκήλης

Λοξή βουβωνοκήλη

Ακολουθεί την πορεία του βουβωνικού πόρου και, όταν μεγαλώσει στους άνδρες, μπορεί να επεκταθεί προς το όσχεο.

Ευθεία βουβωνοκήλη

Προβάλλει από αδύναμο σημείο του οπίσθιου τοιχώματος της βουβωνικής χώρας και εμφανίζεται συχνότερα σε μεγαλύτερες ηλικίες.

Ανατασσόμενη και μη ανατασσόμενη κήλη

Η ανατασσόμενη κήλη υποχωρεί στην κατάκλιση ή επανέρχεται απαλά προς την κοιλιά. Αν γίνει ξαφνικά μη ανατασσόμενη και επώδυνη, δεν πρέπει να επιχειρείται επίμονη ανάταξη στο σπίτι· χρειάζεται ιατρική εκτίμηση.

Οσχεοκήλη: βουβωνοκήλη που κατεβαίνει προς το όσχεο

Σε ορισμένους άνδρες η κήλη μπορεί να προχωρήσει μέσα από τον βουβωνικό πόρο και να φτάσει μέχρι το όσχεο. Τότε μιλάμε για οσχεοβουβωνοκήλη, η οποία συχνά περιγράφεται και ως οσχεοκήλη.

Το πρήξιμο στο όσχεο δεν οφείλεται πάντοτε σε κήλη. Υδροκήλη, κιρσοκήλη, φλεγμονές και άλλες παθήσεις μπορεί να δώσουν παρόμοια εικόνα, επομένως χρειάζεται σωστή κλινική εξέταση.

Βουβωνοκήλη ή μηροκήλη στις γυναίκες;

Στις γυναίκες μία διόγκωση στη βουβωνική περιοχή μπορεί να είναι μηροκήλη, η οποία έχει μεγαλύτερη πιθανότητα περίσφιξης. Γι’ αυτό απαιτείται προσεκτική αξιολόγηση και η παρακολούθηση χωρίς επέμβαση δεν εφαρμόζεται όπως στούς άνδρες με ελάχιστα συμπτώματα.

Πώς γίνεται η διάγνωση της βουβωνοκήλης;

Υπερηχογράφημα βουβωνικής χώρας κατά τη δοκιμασία Valsalva
Το υπερηχογράφημα μπορεί να βοηθήσει όταν η κλινική εικόνα δεν είναι σαφής.

Συνήθως αρκούν το ιστορικό και η κλινική εξέταση σε όρθια και ύπτια θέση, συχνά με βήχα ή δοκιμασία Valsalva.

Όταν η εικόνα δεν είναι σαφής μπορεί να χρειαστεί υπερηχογράφημα και, σε επιλεγμένες περιπτώσεις,  μαγνητική ή αξονική τομογραφία.

Βουβωνοκήλη: πότε χρειάζεται χειρουργείο;

Προγραμματισμένη αποκατάσταση συνιστάται συνήθως όταν η κήλη προκαλεί πόνο ή βάρος, μεγαλώνει ή δυσκολεύει την εργασία, την άσκηση και την καθημερινότητα.

Σε άνδρες με ελάχιστα ή καθόλου συμπτώματα μπορεί να επιλεγεί παρακολούθηση μετά από κλινική εκτίμηση. Η κήλη δεν θεραπεύεται μόνη της και αρκετοί ασθενείς εμφανίζουν αργότερα συμπτώματα.

Πώς αντιμετωπίζεται χειρουργικά η βουβωνοκήλη;

Η βουβωνοκήλη μπορεί να αποκατασταθεί λαπαροσκοπικά ή με ανοικτή επέμβαση. Η επιλογή γίνεται ξεχωριστά για κάθε ασθενή.

Οι λαπαροσκοπικές τεχνικές συνδέονται  με λιγότερο μετεγχειρητικό και χρόνιο πόνο και ταχύτερη επιστροφή στις δραστηριότητες, ιδίως σε αμφοτερόπλευρες κήλες ή σε υποτροπή μετά από ανοικτή αποκατάσταση. Η ανοικτή επέμβαση μπορεί να προτιμηθεί ανάλογα με την ανατομία, προηγούμενες επεμβάσεις, την αναισθησία και τη γενική κατάσταση.

Δείτε περισσότερα για τη λαπαροσκοπική χειρουργική.

Λαπαροενδοσκοπική αποκατάσταση βουβωνοκήλης
Στη λαπαροενδοσκοπική αποκατάσταση χρησιμοποιούνται μικρές τομές και το πλέγμα τοποθετείται στην προπεριτοναϊκή περιοχή.

TEP και TAPP: ποιες είναι οι διαφορές;

Οι δύο βασικές λαπαροσκοπικές τεχνικές είναι η TEP και η TAPP. Και στις δύο, ο στόχος είναι ο ίδιος: η αποκατάσταση της κήλης και η τοποθέτηση πλέγματος στον προπεριτοναϊκό χώρο, πίσω από το αδύναμο σημείο του κοιλιακού τοιχώματος.

TEP

Totally Extraperitoneal Repair

Στην TEP ο χειρουργός δημιουργεί τον χώρο εργασίας έξω από την περιτοναϊκή κοιλότητα. Η κήλη ανατάσσεται και το πλέγμα τοποθετείται στον προπεριτοναϊκό χώρο χωρίς να χρειάζεται είσοδος μέσα στην κοιλιά.

TAPP

Transabdominal Preperitoneal Repair

Στην TAPP η προσπέλαση γίνεται αρχικά μέσα από την περιτοναϊκή κοιλότητα. Στη συνέχεια ανοίγεται το περιτόναιο, το πλέγμα τοποθετείται στον ίδιο προπεριτοναϊκό χώρο και στο τέλος το περιτόναιο κλείνει.

Οι TEP και TAPP έχουν συνολικά συγκρίσιμα αποτελέσματα όταν πραγματοποιούνται σωστά, αλλά η επιλογή δεν είναι ίδια για κάθε ασθενή. Εξαρτάται από τα χαρακτηριστικά της κήλης, το προηγούμενο χειρουργικό ιστορικό και, κυρίως, από την εμπειρία του χειρουργού στη συγκεκριμένη προσέγγιση.

Η ανοικτή αποκατάσταση (ανοικτό χειρουργείο)

Η ανοικτή αποκατάσταση γίνεται μέσω τομής στη βουβωνική χώρα. Η  τοποθέτηση  πλέγματος παραμένει μία καθιερωμένη και αποτελεσματική επιλογή.

Υπάρχουν επίσης επιλεγμένες περιπτώσεις στις οποίες μπορεί να συζητηθεί αποκατάσταση χωρίς πλέγμα. Όταν επιλέγεται τεχνική χωρίς πλέγμα, η Shouldice είναι η καλύτερα τεκμηριωμένη τεχνική, εφόσον υπάρχει η κατάλληλη χειρουργική εμπειρία.

Η επιλογή δεν πρέπει να γίνεται με τη λογική «λαπαροσκοπική καλή – ανοικτή κακή» ή το αντίστροφο. Στόχος είναι να χρησιμοποιηθεί η τεχνική που ταιριάζει καλύτερα στον συγκεκριμένο ασθενή.

Ο ρόλος του πλέγματος

Στη μεγάλη πλειονότητα των ενηλίκων που χειρουργούνται για βουβωνοκήλη χρησιμοποιείται συνθετικό πλέγμα. Η αποκατάσταση με πλέγμα μειώνει την πιθανότητα υποτροπής σε σύγκριση με τις περισσότερες τεχνικές μόνο με ράμματα.

Το πλέγμα δεν χρειάζεται πάντοτε να καθηλώνεται με clips. Ιδιαίτερα στις TEP και TAPP, ο τρόπος καθήλωσης ή ακόμη και το αν χρειάζεται καθήλωση εξαρτώνται από το μέγεθος και τον τύπο της κήλης, το πλέγμα και τη συγκεκριμένη τεχνική.

Καμία επέμβαση δεν μηδενίζει τον κίνδυνο υποτροπής ή χρόνιου πόνου. Η σωστή τεχνική, η κατάλληλη επιλογή πλέγματος και η προσεκτική γνώση της ανατομίας της περιοχής έχουν σημαντικό ρόλο στο τελικό αποτέλεσμα.

Βουβωνοκήλη και χρόνιος μετεγχειρητικός πόνος

Πριν από την επέμβαση χρειάζεται να συζητηθεί και το ενδεχόμενο χρόνιου πόνου στη βουβωνική χώρα. Στους περισσότερους ασθενείς ο μετεγχειρητικός πόνος υποχωρεί φυσιολογικά, αλλά σε ελάχιστες περιπτώσεις μπορεί να επιμένει για μεγαλύτερο διάστημα.

Ο χρόνιος πόνος δεν οφείλεται απλώς στην ύπαρξη πλέγματος. Μπορεί να σχετίζεται με πολλούς παράγοντες, όπως την κατάσταση πριν από το χειρουργείο, τη χειρουργική προσπέλαση, τον χειρισμό των νεύρων, την καθήλωση και την αντίδραση των ιστών.

Βίντεο αποκατάστασης βουβωνοκήλης

Για όσους θέλουν να δουν πώς πραγματοποιείται μία επέμβαση, υπάρχει βίντεο χειρουργικής αποκατάστασης βουβωνοκήλης. Περιλαμβάνει πραγματικές χειρουργικές εικόνες και ενδέχεται να μην είναι κατάλληλο για όλους τους επισκέπτες.

Ανάρρωση και αποθεραπεία μετά από εγχείρηση βουβωνοκήλης

Η κινητοποίηση γίνεταιτην ίδια ημέρα της επέμβασης. Είναι αναμενόμενο να υπάρχει κάποια ενόχληση στις τομές και στη βουβωνική περιοχή, η οποία αντιμετωπίζεται με την κατάλληλη αναλγητική αγωγή.

Όλοι οι ασθενείς περπατούν και εξυπηρετούν τον εαυτό τους άμεσα. Η επιστροφή σε εργασία γραφείου είναι διαφορετική από την επιστροφή σε εργασία που απαιτεί συστηματική άρση μεγάλων βαρών, επομένως δεν υπάρχει ένας αριθμός ημερών που να ισχύει για όλους.

Η σύγχρονη προσέγγιση ενθαρρύνει τη σταδιακή επιστροφή στις φυσιολογικές δραστηριότητες όσο το επιτρέπει η ενόχληση, χωρίς περιττούς μακροχρόνιους περιορισμούς. Για έντονη άσκηση ή βαριά χειρωνακτική εργασία δίνονται εξατομικευμένες οδηγίες.

Πιθανές επιπλοκές της επέμβασης

Η αποκατάσταση της βουβωνοκήλης είναι μία από τις συχνότερες επεμβάσεις της γενικής χειρουργικής. Όπως κάθε χειρουργική επέμβαση όμως, μπορεί να συνοδεύεται από επιπλοκές.

Μεταξύ αυτών είναι αιμάτωμα ή ορώδης συλλογη στήν περιοχή , φλεγμονή, προσωρινή δυσκολία στην ούρηση, υποτροπή και επίμονος πόνος στη βουβωνική περιοχή. Οι σοβαρές επιπλοκές είναι λιγότερο συχνές, αλλά η συζήτησή τους αποτελεί μέρος της σωστής προεγχειρητικής ενημέρωσης.

Συχνές ερωτήσεις για τη βουβωνοκήλη

Μπορεί η βουβωνοκήλη να θεραπευτεί χωρίς χειρουργείο;

Η βουβωνοκήλη δεν κλείνει από μόνη της και φάρμακα ή ασκήσεις δεν διορθώνουν το ανατομικό χάσμα. Σε άνδρες με ελάχιστα ή καθόλου συμπτώματα μπορεί όμως να επιλεγεί παρακολούθηση αντί για άμεση επέμβαση.

Πότε η βουβωνοκήλη είναι επείγουσα;

Άμεση εκτίμηση χρειάζεται όταν η διόγκωση γίνει ξαφνικά πολύ επώδυνη και δεν υποχωρεί ή δεν ανατάσσεται, ιδιαίτερα αν συνυπάρχουν ναυτία, εμετοί, κοιλιακή διάταση, πυρετός ή επιδείνωση της γενικής κατάστασης.

TEP ή TAPP: ποια είναι καλύτερη;

Δεν υπάρχει μία τεχνική που να είναι καλύτερη για όλους. Οι TEP και TAPP έχουν συνολικά συγκρίσιμα αποτελέσματα όταν πραγματοποιούνται σωστά. Η επιλογή εξαρτάται από την κήλη, το προηγούμενο χειρουργικό ιστορικό και την εμπειρία του χειρουργού.

Χρησιμοποιείται πάντα πλέγμα;

Στη μεγάλη πλειονότητα των ενηλίκων χρησιμοποιείται πλέγμα, επειδή μειώνει τον κίνδυνο υποτροπής. Σε επιλεγμένους ασθενείς μπορεί να συζητηθεί τεχνική χωρίς πλέγμα, εφόσον υπάρχει η κατάλληλη ένδειξη και χειρουργική εμπειρία.

Η ανοικτή επέμβαση έχει καταργηθεί;

Όχι. Η ανοικτή αποκατάσταση παραμένει καθιερωμένη και αποτελεσματική μέθοδος και σε ορισμένους ασθενείς μπορεί να είναι η καταλληλότερη επιλογή. Οι λαπαροσκοπικές και οι ανοικτές τεχνικές έχουν διαφορετικά πλεονεκτήματα και ενδείξεις.

Πότε μπορώ να επιστρέψω στη δουλειά και στην άσκηση;

Η κινητοποίηση αρχίζει συνήθως από την ίδια ημέρα και η επιστροφή στις δραστηριότητες γίνεται σταδιακά όσο το επιτρέπει η ενόχληση. Η επιστροφή σε βαριά χειρωνακτική εργασία ή έντονη άσκηση εξατομικεύεται.

Μπορεί η βουβωνοκήλη να ξαναεμφανιστεί μετά το χειρουργείο;

Ναι, υποτροπή μπορεί να συμβεί μετά από οποιαδήποτε τεχνική, αν και με τις σύγχρονες μεθόδους ο κίνδυνος είναι γενικά χαμηλός. Η επιλογή της σωστής τεχνικής για τον συγκεκριμένο ασθενή είναι σημαντική για ένα ανθεκτικό αποτέλεσμα.

Μπορεί να υπάρχει βουβωνοκήλη χωρίς εμφανές εξόγκωμα;

Ναι. Μικρές ή λανθάνουσες κήλες μπορεί να προκαλούν πόνο ή ενόχληση χωρίς σαφή διόγκωση. Επειδή όμως ο πόνος στη βουβωνική χώρα έχει πολλές διαφορετικές αιτίες, χρειάζεται κλινική εξέταση και, όταν υπάρχει αμφιβολία, κατάλληλος απεικονιστικός έλεγχος.

Για χειρουργική αξιολόγηση στη Θεσσαλονίκη, μπορείτε να επικοινωνήσετε με τον Δρ. Θεόδωρο Μηλιωρίδη. Δείτε επίσης τις κήλες του κοιλιακού τοιχώματος.


Για περισσότερες πληροφορίες ή για να κλείσετε το ραντεβού σας
καλέστε στους αριθμούς:

Θεόδωρος Μηλιωρίδης Γενικός Χειρουργός Θεσσαλονίκη