Χοληφόρα • Ενημέρωση ασθενών
Χοληδοχολιθίαση: συμπτώματα, διάγνωση και αντιμετώπιση
Η χοληδοχολιθίαση είναι η παρουσία λίθων στον χοληδόχο πόρο, τον σωλήνα που μεταφέρει τη χολή στο έντερο. Μπορεί να προκαλέσει απόφραξη του χοληδόχου πόρου, ίκτερο ή λοίμωξη και χρειάζεται διαφορετική αντιμετώπιση από τις πέτρες που βρίσκονται μόνο στη χοληδόχο κύστη.
Θεόδωρος Μηλιωρίδης · Γενικός Χειρουργός
Τι χρειάζεται να γνωρίζετε
Πού βρίσκεται η πέτρα;
Στον χοληδόχο πόρο. Η αφαίρεση της χοληδόχου κύστης δεν αφαιρεί αυτόματα έναν λίθο από τον πόρο.
Πώς επιβεβαιώνεται;
Με κλινική εκτίμηση, αιματολογικό έλεγχο και απεικόνιση. Αν χρειάζεται, ακολουθούν MRCP ή ενδοσκοπικό υπερηχογράφημα.
Πώς αντιμετωπίζεται;
Συχνά με θεραπευτική ERCP. Η επιλογή και ο χρόνος εξαρτώνται από τα ευρήματα και τη γενική κατάσταση.
Χοληδοχολιθίαση και χολολιθίαση: ποια είναι η διαφορά;
Στη χολολιθίαση οι πέτρες βρίσκονται στη χοληδόχο κύστη. Στη χοληδοχολιθίαση έχουν συνήθως μετακινηθεί από την κύστη στον χοληδόχο πόρο· σπανιότερα σχηματίζονται μέσα στα χοληφόρα. Επειδή εμποδίζουν τη ροή της χολής, μπορεί να προκαλέσουν χολαγγειίτιδα ή παγκρεατίτιδα. Υπάρχουν και περιστατικά χωρίς εμφανή συμπτώματα.
Απόφραξη χοληδόχου πόρου από πέτρα: ποια είναι τα συμπτώματα;
Πόνος στο πάνω μέρος της κοιλιάς, συχνά δεξιά, ναυτία και έμετος μπορεί να συνοδεύονται από ίκτερο: κιτρίνισμα του δέρματος ή του λευκού των ματιών. Σκούρα ούρα και ανοιχτόχρωμα κόπρανα μπορεί επίσης να υποδηλώνουν δυσκολία στη ροή της χολής. Τα συμπτώματα από μόνα τους δεν αρκούν για διάγνωση.
Πότε χρειάζεται επείγουσα εκτίμηση;
Έντονος ή επίμονος κοιλιακός πόνος, πυρετός ή ρίγος, ίκτερος, επαναλαμβανόμενοι έμετοι, σύγχυση ή τάση λιποθυμίας απαιτούν άμεση ιατρική εκτίμηση. Ιδίως ο συνδυασμός πυρετού, πόνου και ίκτερου μπορεί να υποδηλώνει λοίμωξη των χοληφόρων. Απευθυνθείτε σε Τμήμα Επειγόντων· μην περιμένετε προγραμματισμένο ραντεβού.
Πώς γίνεται η διάγνωση;
Η αρχική εκτίμηση περιλαμβάνει ιστορικό, εξέταση, εξετάσεις αίματος για τη λειτουργία του ήπατος και υπερηχογράφημα κοιλίας. Ένα υπερηχογράφημα χωρίς ορατή πέτρα δεν αποκλείει πάντοτε λίθο στον χοληδόχο πόρο.
Όταν παραμένει υποψία αλλά τα αρχικά ευρήματα δεν αρκούν, χρησιμοποιούνται μαγνητική χολαγγειοπαγκρεατογραφία (MRCP) ή ενδοσκοπικό υπερηχογράφημα (EUS). Η ERCP επιλέγεται κυρίως όταν αναμένεται θεραπευτική παρέμβαση και δεν είναι η συνήθης πρώτη εξέταση για κάθε πιθανό περιστατικό.
Απόφραξη χοληδόχου πόρου από πέτρα: ποια είναι η θεραπεία;
ERCP: αφαίρεση λίθων από τον πόρο
Η ERCP συνδυάζει ενδοσκόπηση και ακτινοσκόπηση. Με κατάλληλα εργαλεία ο ενδοσκόπος μπορεί να αφαιρέσει λίθους και να αποκαταστήσει την παροχέτευση της χολής. Έχει πιθανούς κινδύνους, όπως παγκρεατίτιδα, αιμορραγία, λοίμωξη ή διάτρηση, που συζητούνται πριν από την πράξη.
Πότε χρειάζεται stent στον χοληδόχο πόρο;
Το stent δεν είναι απαραίτητο σε κάθε ERCP. Μπορεί να τοποθετηθεί προσωρινά όταν δεν αφαιρεθούν όλοι οι λίθοι και χρειάζεται παροχέτευση. Απαιτεί συγκεκριμένο σχέδιο επανελέγχου και αφαίρεσης ή αντικατάστασης· δεν πρέπει να ξεχαστεί.
Δύσκολοι λίθοι και χειρουργική αντιμετώπιση
Αν η αρχική προσπάθεια δεν επαρκεί, οι επιλογές περιλαμβάνουν νέα ενδοσκοπική παρέμβαση, ειδικές τεχνικές θρυμματισμού ή χειρουργική διερεύνηση του χοληδόχου πόρου. Η επιλογή γίνεται από την ομάδα που αναλαμβάνει το περιστατικό, ανάλογα με την ανατομία, τη δυσκολία και τη διαθέσιμη εμπειρία.
Ποιος είναι ο ρόλος της χολοκυστεκτομής;
Όταν υπάρχουν λίθοι στη χοληδόχο κύστη, η λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή μειώνει τον κίνδυνο νέων επεισοδίων. Είναι διαφορετικό βήμα από την εκκαθάριση του χοληδόχου πόρου. Ο χρόνος και η σειρά των παρεμβάσεων εξατομικεύονται, με στόχο την έγκαιρη ολοκλήρωση της θεραπείας όταν η κατάσταση το επιτρέπει.
Σε χολαγγειίτιδα μπορεί να απαιτηθούν νοσηλεία, αντιβίωση και έγκαιρη παροχέτευση. Τα αντιβιοτικά αντιμετωπίζουν τη λοίμωξη, αλλά δεν αφαιρούν την πέτρα που προκαλεί απόφραξη.
Μετά την ERCP: διατροφή και επανέλεγχος
Ακολουθήστε τις οδηγίες για φάρμακα, διατροφή και επανέλεγχο της ομάδας που σας αντιμετώπισε. Μην διακόπτετε μόνοι σας αντιπηκτικά ή άλλα φάρμακα. Μετά από ERCP, νέος έντονος πόνος, πυρετός, επίμονος έμετος ή σημεία αιμορραγίας χρειάζονται άμεση επικοινωνία με την ομάδα ή επείγουσα εκτίμηση.
Συχνές ερωτήσεις
Μπορεί να υπάρχει πέτρα στον πόρο χωρίς πόνο;
Ναι. Η απουσία πόνου δεν αρκεί για να θεωρηθεί ακίνδυνη· η αντιμετώπιση κρίνεται από τα ευρήματα και τη γενική κατάσταση.
Χρειάζεται πάντα ERCP για τη διάγνωση;
Όχι. MRCP ή EUS μπορεί να επιβεβαιώσουν την υποψία χωρίς να προηγηθεί θεραπευτική ERCP.
Μπορεί η δίαιτα να αφαιρέσει την πέτρα;
Η δίαιτα δεν αποτελεί μέθοδο αφαίρεσης λίθου που βρίσκεται στον χοληδόχο πόρο.
Μετά την ERCP χρειάζεται και χειρουργείο;
Συχνά εξετάζεται χολοκυστεκτομή όταν παραμένει χοληδόχος κύστη με λίθους, με χρόνο που αποφασίζεται για το συγκεκριμένο περιστατικό.
Το stent παραμένει για πάντα;
Το προσωρινό stent χρειάζεται προγραμματισμένη αφαίρεση ή αντικατάσταση σύμφωνα με τις οδηγίες του ενδοσκόπου.
Ραντεβού με τον Γενικό Χειρουργό ΜΗΛΙΩΡΙΔΗ Θ.
Για εξατομικευμένη χειρουργική εκτίμηση σχετικά με τη χοληδοχολιθίαση, προγραμματίστε ραντεβού στο ιατρείο.
Ιατρείο: Δημητρίου Φωκά 4 & Θεμιστοκλή Σοφούλη 25, Πυλαία 55535, Θεσσαλονίκη
Οδηγίες πρόσβασης ↗